الشيخ البهائي العاملي
237
جامع عباسى ( با حواشي هشت فقيه واليمقام ) ( طبع جديد ) ( فارسى )
فصل سوم در بيانِ نماز خوف : بدانكه خوف موجب قصر نماز مىشود خواه در سفر باشد و خواه در حضر [ 1 ] و حضرت رسالت پناه صلى الله عليه و آله و سلم مكرّر نماز خوف را به جماعت گزاردهاند ، پس هرگاه خوف حاصل شود و اعدا در غيرجهت قبله باشند و اهل اسلام اراده نمايند كه نماز را بهجماعت گزارند و ترسند كه در اثناى نماز اعدا برايشان حمله آورند دو فرقه شوند ( اگر احتياج به زياده از دو فرقه نباشد ) يكفرقه نماز را به جماعت گزارند و فرقهء ديگر حراست ايشان نمايند ، و پيشنماز با يك فرقه يك ركعت بگزارد و چون به ركعت دوم برخيزد فرقهاى كه اقتدا كردهاند قصد انفراد كنند و ركعت دوم را منفرداً بگزارند و چون فارغ شوند به حراست اشتغال نمايند ، و فرقهء ديگر آيند و ركعت اوّل خود را به ركعت دوم پيشنماز اقتدا كنند و چون پيشنماز به تشهّد بنشيند ايشان برخيزند و ركعت دوم را انفراد بگزارند ، و پيشنماز تشهّد را تطويل نمايد تا با ايشان تشهّد را بهفعل آورده سلام دهند . و اگر نماز مغرب باشد پيشنماز مخيّر است به هريك از اين دوفرقه كه خواهد يك ركعت بگزارد و بهفرقهء ديگر دو ركعت . و جايز است كه پيشنماز [ 2 ] نماز را با يكفرقه به آخر رساند و نوبت ديگر آن نماز را با فرقهء ديگر [ 3 ] بگزارد ، و اين نماز دوم پيشنماز نافله [ 4 ] خواهد بود . و اگر اعدا در جهت قبله باشند و نمايان باشند ، پيشنماز اهل اسلام را دو صف سازد ، صفى پيش و صفى پس ، و هردو صف با او بهركوع روند و چون او به سجود رود صف اوّل با او به سجود روند و صف دوم با او سجود نكنند بلكه ايستاده به حراست مشغول
--> [ 1 ] - ثبوت نماز خوف در شريعت مطهّره بى اشكال است و لكن در كمّ و كيف آن تفصيلى استكه اينجا محلّ بيان آن نيست . ( كوهكمرهاى ) [ 2 ] و لكن اهل صف دوم نبايد در صف اوّل ، و اهل صف اوّل بروند در صف دوم . ( خراسانى ) [ 3 ] محلّ تأمّل است . ( يزدى ) [ 4 ] فريضه به واسطهء اعاده نافله نمىشود و استحباب اعادهء فريضه منافى با فريضه بودن او نيست و از اين جهت جميع احكام فريضه بر او مترتّب است . ( كوهكمرهاى )